Presbiyoplar İçin Uzak-Yakın-Orta Görüş Sağlayan Kontak Lens Var mı?
Tıp dilinde prespiyobi olarak isimlendirilen ve 40'lı yaşlar civarında ortaya çıkan bu kırılma kusurunda gözün odaklanma yeteneği azaldığı için yakını daha iyi görebilmek ve okuyabilmek zorlaşmaya başlar.
Bu dönemde kişinin ihtiyaçları yakın okuma gözlüğünden başlayarak zaman içinde uzak-yakın-orta görüşü aynı görme aracıyla sağlama isteğine doğru şekillenir. Progresif veya multifokal olarak adlandırılan gözlük camları ile presbiyoplar uzak-yakın ve orta görüşü tek gözlükle çözebilmektedirler. Kontak lens kullanımına alışkın kişiler için de aynı ihtiyaca cevap veren multifokal ve afokal tasarımlı kontak lensler bulunmaktadır.
Uzak-Yakın-Orta Görüş Sağlayan Kontak Lensin Çalışma Prensibi Nasıldır?
Presbiyopi ilerledikçe kullanılan cep telefonundaki küçük yazılar, sinema ve televizyondaki alt yazılar ya da dizüstü bilgisayarların giderek küçülmesi ile yazıların okunması gittikçe güçleşir. İleri teknolojinin de tetiklediği yakını görememe problemi, yıllara bağlı olarak her insanda standart bir şekilde artıyor. 60’lı yaşlarda tepe noktasına ulaşan prespiyobi, hayatı daha da zorlaştırır.
İşte bu noktada tipik lens kullanımında olduğu gibi, göze dışarıdan yerleştirilen ve günlük bakımı düzenli gerçekleştirilmesi gereken multifokal ve afokal kontak lensler, kullanıcıya her mesafede keskin ve canlı bir görüş kazandırır.
Özellikle uzun yıllar boyunca kontak lens kullanmış kişilerin presbiyopi sorununun başlaması ardından da alışkanlıklarını devam ettirmeleri açısından bu lensler çok kullanışlıdır.
Multifokal Lensler
Multifokal kontak lensler, kullanan kişinin değişik uzaklıktaki görüntüleri görmesini sağlar.
Multifokal kontak lenslerde, tasarımsal olarak tek lenste birden fazla derece bulunur. Tek lenste çok yakındaki nesneler için bir derece, uzaktaki nesneler için bir derece, bir de bu ikisi arasında olan uzaklıktaki nesneler için dereceler mevcuttur. Bu dereceler kademeli olarak geçişlidir. Bu tasarım sayesinde presbiyopisi olan insanlar ileri yaştan dolayı meydana gelen yakındaki nesneleri net görememe problemlerini kontak lens kullanarak ortadan kaldırabilirler.
Multifokal kontak lens tasarımında farklı görme uzaklıkları için yapılmış lens dereceleri eş merkezli daireler halinde tasarımlanmıştır.
Afokal Lensler
Afokal tasarımı presbiyopi için kontak lens alanında yeni bir kavramı temsil eder.
Bu tasarıma sahip kontak lensler, multifokal (multifocal-çok odaklı) veya progresif (progressive-geçişli) olmayıp, lensin tam merkezinde bulunan mikroskobik büyüklükteki ultra yansıtıcı alan sayesinde oluşturulan aksiyal (axial) ve paraksiyal (paraxial) ışıklarla, retina üzerine düşen odaklanmış görüntüye dâhil olmayan bir alan yaratır.
Afokal lensin tam merkezinde mikroskobik büyüklükte kırıcılığı farklı olan ultra yansıtıcı bir alan bulunmaktadır. Bu alan sayesinde lens üzerinde kör bir nokta oluşturulmuştur. İğne deliği (pin hole) etkisinin tam tersi şeklinde düşünülebilir.
Bu sayede odak derinliği arttırılarak uzak, orta ve okuma mesafesinde kaliteli bir görüş sağlanmış olur.
Multifokal kontak lenslerin kullanılması, kişinin oküler mekanizmasından daha çok serebral mekanizmasına tanıtılması gereken bir adaptasyon karmaşıklığı gerektirir. Afokal tasarım ise, herhangi bir adaptasyon süreci gerektirmediği için simultane imajlara da neden olmaz.